Loden leidingen in kinderopvang en scholen

Waarom kindlocaties extra aandacht krijgen

Lood is vooral schadelijk voor jonge kinderen en ongeboren baby's. Lood kan bij jonge kinderen leiden tot een lagere intelligentie (GGD Amsterdam, geraadpleegd oktober 2026). De GGD noemt kinderen tot en met 7 jaar als risicogroep (GGD Leefomgeving, 2026). In aansluiting op de EU-drinkwaterrichtlijn 2020/2184 heeft Nederland kindlocaties voor lood aangewezen als prioritaire gebouwen (Staatsblad 2023, 426).

De nieuwe regel in het Bbl

Op 21 november 2023 is een wijziging van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) vastgesteld. Daarin staat dat de concentratie lood in een voorziening voor drinkwater niet hoger mag zijn dan 5 µg/l, en dat bij loden leidingen wordt aangenomen dat het hoger is (artikel 3.109a, Staatsblad 2023, 426). De regel geldt voor:

• kinderopvang (bijeenkomstfunctie voor kinderopvang);
• gastouderopvang (woonfunctie voor gastouderopvang);
• basisonderwijs (onderwijsfunctie voor basisonderwijs);
• en ook voor huurwoningen.

De ingangsdatum wordt bij koninklijk besluit bepaald. In de geldende tekst van het Bbl (versie vanaf 24 september 2026) staat het artikel nog niet. Eigenaren krijgen volgens de toelichting tijd om de leidingen te vervangen. Zie is vervangen verplicht?.

Wie is verantwoordelijk?

• Basisscholen: het schoolbestuur is verantwoordelijk voor loden leidingen in schoolgebouwen (gemeente Rotterdam, gemeente Rotterdam, 2026).
• Kinderopvang: de eigenaar van het gebouw. Huurt de organisatie het pand, dan is de verhuurder verantwoordelijk voor vervanging; de organisatie spreekt hem daarop aan.
• Gastouder: werkt de gastouder in een eigen koopwoning, dan is hij of zij zelf eigenaar. In een huurwoning is de verhuurder verantwoordelijk.

Wat hebben gemeenten al gedaan?

Stappenplan voor eigenaren en houders

1. Bouwjaar: is het gebouw van vóór 1960? Kijk in de BAG-viewer van het Kadaster. Zie bouwjaar.
2. Zichtinspectie: laat een installateur nagaan waar loden leidingen lopen, met nadruk op tappunten waar kinderen drinken en waar eten en flesvoeding worden klaargemaakt.
3. Watertest: laat een gecertificeerd bedrijf testen. Zie testen.
4. Directe maatregel: is er lood, gebruik dan flessenwater voor drinken, flesvoeding en eten bereiden (GGD Leefomgeving, 2026).
5. Informeer ouders en, bij huur, de verhuurder.
6. Vervangen en na drie maanden opnieuw testen (gemeente Rotterdam, 2026).

Ouders: wat kunt u doen?

Vraag de school of opvang naar de waterkwaliteit, zoals de gemeente Rotterdam ook adviseert (2026). Een goede vraag is: "Is het gebouw van vóór 1960, en zo ja, is het drinkwater getest op lood?" Lees ook zwanger of een baby.

Na vervanging

Nieuwe leidingen en kranen kunnen de eerste maanden nog wat lood afgeven. Laat ze daarom in die periode na stilstand doorspoelen, zeker na een weekend of vakantie. De gemeente Rotterdam adviseert de eerste drie maanden na acht uur stilstand twee minuten doorspoelen voor drinken of koken (2026).

Veelgestelde vragen van houders

• Wij huren het pand. Meld het schriftelijk bij de verhuurder; hij is verantwoordelijk voor vervanging.
• Alleen de keuken heeft een oude leiding. Laat toch het hele gebouw beoordelen; leidingen lopen vaak verder dan u ziet.
• Wij gebruiken alleen flessenwater. Goed als tijdelijke maatregel, maar de regel gaat over de drinkwatervoorziening in het gebouw.

Gastouders thuis

Werkt u als gastouder vanuit uw eigen woning van vóór 1960? Dan valt uw woning ook onder de nieuwe regel zodra die ingaat. Kijk nu al bij uw watermeter, laat bij twijfel testen en gebruik voor de opvangkinderen flessenwater zolang er loden leidingen zijn. Huurt u de woning, meld het dan bij uw verhuurder en vermeld dat u gastouder bent.

Verder lezen

Deze pagina is een onderdeel van het hele traject: van herkennen en testen tot vervangen en betalen. Wilt u verder lezen, kijk dan ook de norm voor lood in drinkwater, wat de wet zegt, het advies bij zwangerschap en jonge kinderen en hoe u water laat testen. Zo heeft u alle stappen op een rij voordat u een beslissing neemt, en weet u welke vragen u aan een installateur, verhuurder of VvE kunt stellen.

Hulp bij beoordelen en vervangen

Bent u eigenaar of houder van een kinderopvang, gastouderopvang of school? Kies "Bedrijf" in het aanvraagformulier en doe een vrijblijvende aanvraag. Wij zoeken een installateur uit uw regio die het gebouw beoordeelt en vooraf een offerte maakt.