Loden afvoer of loden waterleiding?

Waar zit het risico?

Lood kan in het drinkwater komen als het water door een loden leiding stroomt. De adviezen van de Rijksoverheid, de GGD en Milieu Centraal gaan daarom over drinkwaterleidingen: de leidingen van de watermeter naar de kranen (rijksoverheid.nl; GGD Leefomgeving; Milieu Centraal, 2026). Dat is het water dat u drinkt en waarmee u kookt.

Zo herkent u het verschil

Drinkwaterleiding

• Komt uit de watermeter in de meterkast.
• Is dun: ongeveer de dikte van een vinger.
• Staat onder druk en loopt naar kranen, de geiser of ketel, de douche en het toilet.

Afvoer

• Is veel dikker en loopt van gootsteen, wastafel, bad en toilet naar beneden.
• Heeft vaak een sifon (zwanenhals) onder de wasbak.
• In oude huizen kan een stuk afvoer van lood zijn, vaak vlak onder een toilet of gootsteen.

Hoe herkent u lood?

Een loden leiding is grijs, onregelmatig van vorm, voelt bobbelig, heeft geen koppelstukken en klinkt dof als u er met een lepel op tikt (GGD Leefomgeving, 2026). Is hij geverfd, schuur dan een klein stukje verf weg. Lees de uitgebreide uitleg op herkennen.

Loden afvoer gevonden: wat nu?

Een loden afvoerleiding brengt geen lood in uw drinkwater, want het afvoerwater komt niet bij de kraan. Voor de gezondheidsrisico's van drinkwater is een loden afvoer dus niet het probleem. Een oude loden afvoer kan wel gaan lekken of scheuren. Gaat u verbouwen, dan is het logisch om hem tegelijk te vervangen. Laat een installateur beoordelen in welke staat hij is.

Loden afvoer én loden waterleiding?

Zit er lood in de afvoer, dan is de kans groot dat het huis van vóór 1960 is. Kijk dan ook goed naar de drinkwaterleidingen. Loden waterleidingen komen alleen voor in woningen van vóór 1960 (Rijksoverheid, 2026). Zie bouwjaar.

Lood op het dak

Lood op het dak, zoals loketten en gootjes rond schoorstenen en dakkapellen, is dakbedekking. Het heeft niets met uw drinkwaterleiding te maken. Vangt u regenwater op om te drinken, dan is dat een ander verhaal; regenwater is sowieso geen drinkwater.

Oude loden leidingen weggooien

Oude loden leidingen kunnen naar de metaalbak op de milieustraat (Milieu Centraal, juni 2026). Vraag de installateur of hij de oude leidingen afvoert en of dat in de prijs zit. Zie kosten.

Andere bronnen van lood

De GGD noemt nog andere manieren waarop lood binnen kan komen: via nieuwe leidingen, vervuilde grond of een hobby met lood (GGD Leefomgeving, 2026). Een loden afvoer hoort daar niet bij.

Veelgestelde situaties

• "Onder mijn toilet zit een grijze, dikke, gebogen buis." Waarschijnlijk een oude loden afvoer. Niet schadelijk voor het drinkwater, wel goed om te laten bekijken bij een verbouwing.
• "Bij de watermeter zit een dunne grijze leiding." Waarschijnlijk een loden drinkwaterleiding. Zie gezondheid.
• "De loodgieter zegt dat ik lood op het dak heb." Dat is dakbedekking; het staat los van uw kraanwater.

Vervangen bij een verbouwing

Gaat u de badkamer of keuken vernieuwen in een oud huis? Laat dan in één keer zowel de oude drinkwaterleidingen als een eventuele oude afvoer bekijken. Liggen vloer en wanden toch open, dan scheelt dat later dubbel werk. Laat de installateur in de offerte apart vermelden wat er aan de drinkwaterleiding gebeurt en wat aan de afvoer. Zo weet u zeker dat het deel dat telt voor uw gezondheid, de drinkwaterleiding, volledig loodvrij wordt.

Verder lezen

Deze pagina is een onderdeel van het hele traject: van herkennen en testen tot vervangen en betalen. Wilt u verder lezen, kijk dan ook hoe u loden leidingen herkent, tot welk bouwjaar lood is gebruikt, hoe vervangen in de praktijk gaat en wat de kosten bepalen. Zo heeft u alle stappen op een rij voordat u een beslissing neemt, en weet u welke vragen u aan een installateur, verhuurder of VvE kunt stellen.

Twijfelt u welke leiding het is?

Maak een foto van de leiding bij de watermeter en de leiding onder de gootsteen. Een installateur ziet meestal snel wat het is. Doe via het aanvraagformulier een vrijblijvende aanvraag; wij zoeken een installateur uit uw regio die de leidingen beoordeelt.